Finalaren kronika

Euskara egunaren bezperan, hots, abenduaren 2an jokatu zen Euskerean Eupadea! lehiaketako finala Markina-Xemeingo UNI frontoian. Kanpoaldeko prezipitazio eta hotzaren eraginetatik salbu, saio bikainak jokatu zituzten finalistek eta Unibertsitateko harmailetan bildutako ikusle andanak gozamen ederra hartu ahal izan zuen. Azkenean, eta biek ala biek puntu bakarreko alde estuagatik, Etxebarriko Makinak taldeak irabazi zuen 8-11 adin-mailan eta 12-16 adin-mailan, berriz, Lorituk taldea nagusitu zen.

FORMATU TXIKITIK HANDIRA

Finalaurrekoetan erabilitako formatu apalagoa albo batera utzi eta formatu handi eta ikusgarriago baten aldeko apustua egin zuen Euskerean Eupadea! lehiaketak finalaren egunean. Esaterako, lehiaketa-ikuskizuna gidatu zuten Herri eta Bixi pertsonaiez gain, beste hamar lagun pasatxoko lan taldea aritu zen lanean dena behar bezala atera zedin. Txukun-txukun soinuztatu, argiztatu eta atondutako eszenatokiaren erdi-erdian pantaila erraldoi bat ipini zen eta aipatutako pantaila hori izan zen, hain zuzen ere, lehiaketaren ardatz, bertan jokatu baitziren ia proba guztiak.

HIRU PROBA ORDEZ, LAU

Orduara arteko bideari jarraituz, 8-11 adin-mailako taldeak oholtzaratu ziren lehenbizi eta 12-16 adin-mailako taldeak lehiatu ziren ondoren. Zozketa bidez zehaztutako hurrenkeran, Hika-Mikan, Etxebarriko Makinak, Ondarrutar Famauk eta Aulestibixi taldeak irten ziren agertokira gaztetxoenen mailan. Gazte mailan, aldiz, Lorituk, Patxikontrak, Egurre!!! eta Zitxalak taldeak oholtzaratu ziren.

Finalaurrekoetan hiru proba jokatu behar izan bazituzten ere talde parte hartzaileek, finalean lau probari egin behar izan zieten aurre talde finalistek. Aurkezpen Bideoa izeneko proba izan zen lehenengo proba: aldez aurretik eta ahalik eta modu originalean, beraien buruak aurkezteko bideo bana grabatu behar izan zuten talde finalistek eta, finala hasteraekin batera, eszenatokiko pantailan proiektatu ziren.

Ondoren, Antzerkiaren tartea iritsi zen. Antzezpenak egiterakoan, ezinbesteko baldintza zen Lea-Artibaiko kondaira edo pasarteren baten oinarritu behar zirela bigarren proba horretan finalistek antzeztuko zituzten istorioak. Horiek horrela, Leokadiren, Aittitte Makurraren, Lekeitioko bale arrantzaleen eta Santa Eufemiako Mariren istorioak anteztu zituzten finalistek besteak beste eta, baita, Lea-Artibai eskualdean gertatutako zenbait pasarte zelebre ere.

Nor da? izeneko proba izan zen finaleko hirugarren proba eta izenak berak azaltzen duen moduan, Lea-Artibai eskualdeko pertsona ezagun baten argazki bana ipini zitzaien talde finalistei eszenatokiko pantailan eta, kasuan-kasuko lehiakideak, bizkarraldean zeukaten argazkiko protagonista nor zen asmatzen ahalegindu behar ziren bai-ez erantzun erako galderak eginez publikoari. Nahiko ondo moldatu ziren talde gehienak, baina Zitxalak taldekoei ikaragarri kosta zitzaien Gregorio Larrañaga Mañukorta nor zen asmatzea, belaunaldi-arteko jauzia eta transmisio katearen hutsuneak begi bistan utziz.

Azkenik, Potokumeak probaren txanda izan zen. Bertsolari trebeziak erakutsi behar izan zituzten finalistek azken proba horretan. Lehen errima ez beste guztiak ezabatuta zituen bertso bana pantailaratu zitzaion talde bakoitzari eta, bertsoaren aldamenean zegoen errima zerrenda baliatuz, bertsoak modu egokian osatzeko ahaleginak egin behar izan zituzten taldeek. Pantailaratutako zortzi bertsoetatik zazpi, eskualdeko bertsolarienak izan ziren (Eneko Arrate, Gregorio Larrañaga Mañukorta, Xabat Galletebeitia, Iratxe Ibarra, Juan Ibarzabal Buztarri, Nerea Ibarzabal, Lander Ibarluzea Aitxulua) eta, bestea, Maialen Lujanbio atzerritarrarena.

SAILKAPENA ETA SARIAK

Proba guztiak jokatu ostean, eta biak ala biak puntu bakar-bateko aldeagatik, Lorituk eta Etxebarriko Makinak taldeak izan ziren irabazle. Bigarren postuak, berriz, Patxikontrak eta Ondarrutar Famauk taldeentzat izan ziren. Egurre!!! eta Aulestibixi eta Zitxalak eta Hika-Mikan taldeek lortu zituzten, hurrenez-hurren, hirugarren eta laugarren postuak.

Finalean lehian aritu ziren talde guztiek jaso zituzten sariak: Lea-Artibaiko produktuz betetako otzara bana, Sustraiak Naturarekin adostutako multiabenturako saio bana eta bazkari edo afari bana eskuratu zituzten irabazleek; bigarrenek Sustraiak Naturarekin adostutako multiabentura saio bana eta Lea-Artibaiko produktuz betetako otzarak jaso zituzten, eta hirugarren eta laugarren sailkatutako taldeek ere eskualdeko produktuekin betetako otzarak eskuratu zituzten

Euskerean Eupadea! lehiaketa posible egin duten erakunde eta enpresen ordezkari gisa, Lea-Artibaiko mankomunitateko lehendakaria den Rakel Elu, Markina-Xemeingo euskara zinegotzia den Iratxe Lasa, Berriatuako alkatea den Jon Arriola eta Baskaran gaztandegiko Bidane Baskaran aritu ziren sariak banatzen.

Amaitu aurretik, ezin azpimarratu gabe utzi oso harrera ona izan dutela, finaleko sariez gain, lehiaketako parte hartzaile guztien artean banatutako sariek (Euskerean Eupadea! lehiaketako diplomak, Santamañe gaztandegian ekoitzitako gazta zatiak eta Lea-Artibai eskualdeko mapak). Baita ere, tokiko garapenena eragitea helbururu izan duen Geurie Zukutuz egitasmoak: saio bakoitzaren bukaeran, Gizaburuagako Laneko kooperatibak ekoitzitako sagar zuku naturala banatu izan da doan (200L inguru guztira) bertaratutako lehiakide eta ikusle guztien artean.

BIGARREN EDIZIOA 2019AN

Parte hartzaile zein ikusle kopurua ikusita eta lehiakideek erakutsitako maila kontuan hartu ezkero, Euskerean Eupadea! lehiaketatik egiten den lehen balorazioa guztiz positiboa da. Hala ere, balorazio sakonago bat egin beharko da lehiaketa antolatu eta babestu duten erakunde eta enpresen artean, lehen edizioaren indargune eta ahulguneak identifikatzeko eta, ondobidean, 2019. urterako aurreikusten den bigaren edizioa are arrakastatsuagoa izan dandin.


Bigarren asteburuko kronika

Herenegun eta atzo bitartean jokatu ziren Euskerean Eupadea! lehiaketan jokatzeke zeuden hiru finalaurrekoak eta datorren zapatuan Markina-Xemeingo UNI frontoian jokatuko den finalean oholtzaratuko diren zortzi taldeak zeintzuk izango diren zehaztuta geratu da. Gaztetxoen mailan (8-11 urte) Hika-Mikan, Aulestibixi, Etxebarriko Makinak eta Ondarrutar Famauk taldeak lehiatuko dira eta gazte mailan (12-16 urte), berriz, Egurre!!!, Zitxalak, Lorituk eta Patxikontrak taldeak arituko dira nor baino nor.

AULESTIN BEHETIK GORA

Bigarren finalaurrekoa ez zen espero bezain ondo hasi, izan ere, gaztetxoen mailan lehiatzekoak ziren hiru taldeetatik bat, hain zuzen ere Euskalerriko Txerriak taldea, ez zen agertu eta gazte mailan are okerrago, izan ere, bi talde ziren elkarren aurka aritzekoak baina Zitxalak taldeko kideak agertu ziren soilik Aulestiko udal aretora. Parte hartzaile zein ikusleentzako saioa erakargarriagoa egiteko asmoz, gaztetxoen mailako bi taldeekin batera oholtzaratzeko proposamena egin zitzaien Zitxalak taldekoei eta gustura asko onartu zuten gonbidapena, finalerako pasea poltsikoan izateak ematen duen lasaitasuna baliatuz, entrenatzeko eta ondo pasatzeko baliatu baitzuten zapatu arratsaldeko saioa. Gaztetxoen arteko lehian, berriz, urduritasuna handiagoa zen. Finalaurrekoa hasi orduko, finalera heltzeko %50eko aukerak zituzten bi taldeek, baina hirugarren eta azken proban, balantza beraien aldera ekartzea lortu zuten Aulestibixi taldekoek. Hala ere, nabarmentzekoa da azaroaren 25a izanik Aulesti Racing taldeko kideek egindako keinua Indarkeria Matxistaren Aurkako Nazioarteko Egunari eta publikoaren partetik jaso zuten esker ona.

HOTZARI AURRE EGINEZ

Domeka eguerdian zen hitzordua Etxebarriako finalaurrekorako eta frontoi barruan hotz egiten zuen arren, bertaratutako ikusle piloari esker ederto berotu zen giroa. Eszenatoki gainean ere, parte hartzaile mordoa: hogeita hamahiru gazte zazpi talde eta bi mailatan banaturik.
Gaztetxoenen txanda izan zen aurrena eta zozketa bidez zehaztutako hurrenkeran jardun zuten lanean aipatutako maila horretako bost taldeek: Ixenik Baikuk, Handiak, 5 Onenak, Etxebarriko Makinak eta Eupak. Izan umorea baliatuz, izan Lea-Artibai eskualdeko historia landuz edota izan Indarkeria Matxistaren Aurkako Nazioarteko Egunari keinu eginez, aipatzekoa da maila oso altua erakutsi zutela talde guztiek show librearen proban. Jokatu beharreko hiru probak jokatu ostean, hamaikana punturekin berdinduta zeuden Ixenik Baikuk, Etxebarriko Makinak eta Eupak taldeak, baina berdinketa apurtzeko lanetan finago aritu zirenez, Etxebarriko Makinak taldeko kideek lortu zuten finalerako txartela.
Gazte mailako bi taldeen txanda izan zen ondoren eta nor baino nor aritu ziren Lorituk eta Eup! taldeetako lehiakideak. Aurreko txandan gertatu ez bezala, kasu honetan ez zen berdinketarik eman eta puntu erdiko alde estuagatik izan bazen ere, Lorituk taldeko parte hartzaileek eskuratu zuten finalerako pasea.

ARETOA TXIKI ETA AMAIERAK ESTU

Laugarren eta azken finalaurrekoa jokatzeko, Etxebarriatik Munitibarrera egin zuen salto Euskerean Eupadea! lehiaketak. Udal aretoa ikuslez gainezka zegoen eta oholtza ere lehiakidez beteta. Ondarrutar Famauk, Artistak, Oizko Gaztik, Matxinsaltuk eta Momiñek izan ziren gaztetxoen mailan parte hartu zuten taldeak eta egin beharreko hiru probak egin ostean, lau talderen arteko berdinketa suertatu zen markagailuan. Kostata, baina azkenean Ondarrutar Famauk taldea izan zen garaile gaztetxoen mailan.
Ondoren, gazte mailako taldeen txanda izan zen eta Patxikontrak eta Satelitiak taldeak igo ziren eszenatoki gainera. Nor baino nor jardun zuten talde biek eta lehia estua izan bazen ere, Patxikontrak taldeak puntu erdi gehiago biltzea lortu zuen eta, beraz, jokoan zegoen finalerako azken txartela ere bai.

FINALERDIEN OSTEAN, FINALA

Bukatu dira finalaurrekoak eta lehiaketan parte hartu duten talde guzti-guztiei eskerrak emateko momentua da. Eta nola ez, finalera pasa direnei zorte on esatekoa ere bai. Talde finalistek launa proba (Aurkezpen Bideoa, Antzerkia, Nor da? eta Potokumenak) egin beharko dituzte abenduaren 2an, arratsaldeko 17:00etan, Markina-Xemeingo UNI frontoian jokatuko den finalean.
Finalera sailkatu diren talde guztiek izango dituzte sariak: lehenengo gelditzen diren talde biek Lea-Artibaiko produktuekin betetako otzara bana, Sustraiak Naturarekin adostutako multiabenturako saio bana eta bazkari edo afari bana irabaziko dituzte; bigarren geratzen direnek Sustraiak Naturarekin adostutako multiabentura saio bat eta Lea-Artibaiko produktuekin betetako otzara irabaziko dute, eta hirugarren eta laugarren taldeek otzarak jasoko dituzte.


Berriatuako Finalaurrekoaren Kronika

Berriatuako Mendibarren udal pilotalekuan hasi zen atzo arratsaldean Euskerean Eupadea! lehiaketaren lehenengo edizioa. Harmailetan jende ugari bildu zen lehen finalaurrekoa ikusi eta parte hartzaileak animatzeko eta oholtza gainean, berriz, Lea-Artibai eskualdeko txoko desberdinetatik bertaratutako sei talde bi adin-mailatan banatuta. Batetik, 8-11 urtekoen maila eta, bestetik, 12-16 urtekoena.

Gaztetxoenen txanda izan zen aurrena eta zozketa bidez zehaztutako hurrenkeran jardun zuten lanean 8-11 adin-mailako lau taldeek: Hika- Mikan, Kaxero Gaupasero, Tximistak eta Ganberruk. Finalaurrekoen fase honetan hiru proba egin behar dituzte lehiakideek (Mimika, Taldekako Showa eta Galderen Jolasa) eta aipatutako hiru proba horiek jokatu ostean, eta puntu erdiko diferentzia estuagatik, Hika-Mikan taldeak eskuratu zuen txartela abenduaren 2an, hots, Euskara Egunaren bezperan, Markina- Xemeinen jokatuko den final handirako.

Gazte mailako bi taldeen txanda izan zen ondoren eta nor baino nor aritu ziren Egurre!!! eta Burogogorrak taldeetako lehiakideak. Aurreko txandan gertatu bezala, kasu honetan ere puntu erdiko aldeagatik eskuratu zuten finalerako pasea Egurre!!! taldeko parte hartzaileek.

Datorren asteburuan Aulestin, Etxebarrian eta Munitibarren jokatuko diren finalaurrekoetan erabakiko da zein beste sei talde pasatuko diren Markina- Xemeingo finalera Hika-Mikan eta Egurre!!! taldeekin batera, izan ere, abenduaren 2ko finalean zortzi taldek hartuko dute parte. Hain zuzen ere, 8-11 adin-mailako lau finalaurrekoetako irabazleek eta 12-16 adin-mailako finalaurrekoetako lau irabazleek eskuartuko dute finalerako.